Hygeia Public Health 2012, 47(4): 518-524pl

Zmiany sposobu żywienia ludności Polski Południowej (Galicji) na tle przemian polityczno-gospodarczych w XIX i XX wieku

Artur Potocki, Dorota Lang-Młynarska, Barbara Wójtowicz, Joanna Zając

Zakład Higieny i Dietetyki, Uniwersytet Jagielloński, Collegium Medicum, Kraków

Streszczenie
Celem pracy jest przedstawienie zmian w żywieniu ludności Polski Południowej (Galicji) na przestrzeni XIX i XX wieku. Zmiany sposobu żywienia i stanu odżywienia omówione zostały w aspekcie sytuacji historycznej Polski w ciągu ostatnich 200 lat (utrata niepodległości i jej odzyskanie, dwie wojny światowe, epoka gospodarki nakazowo-rozdzielczej i powrót do gospodarki kapitalistycznej po 1989 roku, przystąpienie do Unii Europejskiej w 2004 roku) oraz sytuacji gospodarczej w skali ogólnoeuropejskiej i ogólnoświatowej. Długie okresy z tego przedziału czasowego charakteryzowały się występowaniem wręcz głodu oraz niedożywienia białkowego i białkowo-energetycznego, a poprawa sytuacji materialnej nie zawsze była równoznaczna z poprawą jakości żywienia. Zmiany w sposobie żywienia i zwyczajach żywieniowych zostały przedstawione na przykładzie mieszkańców wsi Przysietnica, badanych przez Zakład Higieny w Krakowie w 1933 roku oraz powtórnie w 1996 roku. Zwrócono także uwagę na fakt, że obecnie sukcesywnie rosnąca konsumpcja mięsa, tłuszczów i owoców (z równoczesnym spadkiem spożycia pieczywa - głównie chleba) idzie w parze z zwiększającym się spożyciem żywności przetworzonej, konserwowanej i funkcjonalnej. Skutkuje to wzrostem liczby osób z nadwagą i otyłością, co jest szczególnie istotnym problemem w przypadku dzieci i młodzieży.

Słowa kluczowe:  Galicja, odżywianie, ekonomia